Atak przeciwko strefie w koszykówce

Mike Mennenga z Oregon opowiedział w EP151 podcastu o matchup zone swojego programu. Jak mówił, chodzi w niej o to, żeby sprzedać wygląd strefy. Jego obrońcy kryją swoich zawodników, ale atak, który myśli, że gra przeciw strefie, zmienia sposób gry.

Każdy trener ataku powinien się nad tym zastanowić. Przechodzenie na inny atak przeciw strefie to pierwszy problem na liście Alexa poniżej i uważamy, że wcale go nie potrzebujesz. Zostań przy tych samych zasadach i dostosuj je do tego, jak strefa się przesuwa i pomaga.

Prezentacja Alexa o ataku przeciwko strefie wymienia problemy, na które trenerzy trafiają najczęściej:

• Inny atak
• Zagrywki kontra zasady
• Trójki kontra kosz
• Ograniczona liczba cięć
• Mniej gry w przejściu

U młodych zawodników najczęstszy problem jest bardziej podstawowy. Opisuje go artykuł George'a Vaza o pokonywaniu strefy w koszykówce młodzieżowej:

Chyba że czekają na trigger, zawodnicy muszą grać w zero sekund, zanim obrońcy wrócą na swoje miejsca w strefie.

Alex przedstawia to w Transforming Basketball: jedną z mocnych stron zasad gry jest to, że sprawdzają się przeciw każdej obronie. Strefa zmienia ograniczenia zadaniowe, a nie same koncepcje.

Domino to sposób, w jaki drużyna utrzymuje przewagę, aż ostatnia kostka upadnie na rzut o wysokiej wartości. Trzy zasady Domino z naszego poradnika o Conceptual Offense sprawdzają się przeciw strefie, a niektóre są jeszcze ważniejsze:

• Zero sekund. Penetruj, podaj albo rzucaj w zero sekund po każdym złapaniu piłki. Przeciw strefie każda pauza pozwala obronie wrócić do sytuacji neutralnej.
• 1 nie upilnuje 2. Ustaw się w miejscu, w którym jeden obrońca nie upilnuje dwóch zawodników ataku. Przeciw strefie chodzi o to, żeby zmusić jednego obrońcę do wyboru między dwoma zagrożeniami punktowymi.
• Podłoga to lawa. Po penetracji lub cięciu opuść pomalowane i szybko wróć na wolną przestrzeń, żeby partner mógł z niej skorzystać.

W A Constraints-Led Approach to Coaching Basketball zasada Podłoga to lawa obejmuje całe boisko wewnątrz linii rzutów za 3 punkty z wyjątkiem pozycji dunkera, a zawodnicy nie mogą tam łapać piłki, chyba że tną do kosza. Ten wyjątek ma znaczenie przeciw strefie, co pokazują poniższe sekcje o dunkerze. To, jak drużyna realizuje te zasady, zależy też od jej zawodników. Transforming Basketball podaje przykład drużyny świetnych strzelców, która częściej używa zasłon wyjściowych, żeby unikać lawy, podczas gdy bardziej atletyczna drużyna, rzucająca słabiej, szuka ghost cutów z rogu.

Przejście nadal ma znaczenie, bo strefa, która jeszcze się nie ustawiła, jest najłatwiejsza do pokonania. Książka wydawnictwa Routledge mówi to wprost: na każdym poziomie najgorszy atak w przejściu jest lepszy niż najlepszy atak w ustawieniu. Ograniczenie, takie jak 4 sekundy na przekroczenie połowy boiska po zdobyciu piłki, podkręca tempo. Zagrywki ustawione nadal mogą mieć swoje miejsce, ale zawodnicy potrzebują też sposobów na kontynuowanie akcji, gdy pierwsze zagranie nie tworzy przewagi.

Prezentacja Alexa proponuje punkt wyjścia przed jakąkolwiek mniejszą grą: ustaw obronę strefową i zagraj 5 na 5 według swoich zasad gry. Ogranicz atak do złotych i srebrnych medali (wykończenia przy koszu i trójki po złapaniu piłki), graj z krótkim zegarem 10 sekund albo nawet krótszym i zobacz, co się wyłoni.

Następnie wybierz czynnik limitujący, czyli to, co najbardziej hamuje atak. Czy atak przesuwa obrońców, czy tylko przerzuca piłkę po obwodzie? Czy flashe są zgrane w czasie z piłką? Czy zawodnik z piłką dostrzega przestrzeń, którą tworzy zasłona? Jeśli zawodnicy łapią i trzymają piłkę, a okno podania się zamyka, wprowadź tymczasową zasadę straty za łapanie i trzymanie piłki i obserwuj, czy kolejne podanie, penetracja lub rzut utrzymuje przewagę. Jeśli zawodnicy nie mają żadnej dostępnej opcji, zmiana zegara nie rozwiąże problemu ustawienia na boisku. Zmień liczebność lub swobodę obrońców, żeby mogli przepracować daną interakcję, a potem wróć do pełnej strefy.

Zawodnik stojący na wysokim słupku to nie jedyny sposób, żeby wprowadzić piłkę do środka. Zawodnik może wejść we flashu w tę przestrzeń, gdy ruch piłki, zawodnika zasłaniającego i obrońców otwiera podanie.

Dobra pozycja wyjściowa to pozycja dunkera po słabej stronie: blisko końcowej linii, poza pasem i po przeciwnej stronie niż piłka. Stamtąd zawodnik może pozostać dostępny przy koszu, wejść w okno podania albo zrobić miejsce partnerowi. Ta pozycja jest dostępna dla różnych zawodników, nie jest zarezerwowana dla najwyższego.

Liczy się timing. Jeśli zawodnik zasłaniający odwija się do kosza, dunker może wejść we flashu w otwarte okno i dostać podanie, żeby połączyć się z odwijającym. Jeśli partner już zajmuje to okno, wejście w tę samą przestrzeń pozwala jednemu obrońcy pokryć dwóch zawodników ataku.

Przeciw strefie 2-3 zastanów się, którego przedniego obrońcę angażuje zasłona i gdzie może pomóc obrońca ze środka. Zmiana kąta lub miejsca zasłony zmienia problem, przed którym stają ci obrońcy.

Zostaw zawodnikowi z piłką otwarte opcje. Może skorzystać z zasłony, odrzucić ją albo przejść szczeliną między obrońcami, jeśli obrona to umożliwia. Zawodnik zasłaniający może się odwinąć albo zrobić slip w wolną przestrzeń, gdy obrona antycypuje zasłonę. Dokończenie zaplanowanej akcji znaczy mniej niż dostrzeżenie przewagi, która już jest.

Obserwuj też zawodnika przy końcowej linii. Dobrze wyczuty flash daje zawodnikowi z piłką kolejną opcję podania i drogę do odwijającego, dzięki czemu nie każda akcja zależy od tego samego podania do krótkiego rollu.

Taką sekwencję Alex zastosował w swoim masterclassie o ataku na strefę. Zaczyna od jednej części strefy, a kolejnych obrońców dodaje wtedy, gdy zawodnicy rozwiążą dany problem.

Potem dołóż pozostałych obrońców strefy:

• 3 na 3. Dodaj drugiego obrońcę z przodu, zostawiając tych samych zawodników w ataku. Zawodnik z piłką ma teraz kolejnego obrońcę do odczytania, a zawodnik stawiający zasłonę i dunker nadal muszą się ze sobą zgrać.
• Posągi. Dodaj dwóch tylnych obrońców na skrzydłach z ograniczonym ruchem. Mogą pokazywać swoją obecność, wychodzić w stronę piłki i przechwytywać podania w pobliżu, ale nie mogą zbiegać do każdej akcji. Przestrzenie bardziej przypominają wtedy pełną strefę, a zadanie nadal jest do opanowania.
• 4 na 4, potem 5 na 5. Dodaj zawodnika z obwodu i obrońcę po jednej stronie, a potem wróć do pełnej gry. Każde dodanie zmienia dostępne podania, pomoc w obronie i opcje zdobycia punktów. Rezygnuj z wcześniejszych ograniczeń, gdy przestają służyć rozwiązywaniu problemu.

To opcje modyfikowania gry, a nie progresja, którą każda drużyna musi przejść w tej samej kolejności.

Wejście z piłką, roll i zawodnik przy końcowej linii mogą jednocześnie wprowadzić trzech zawodników ataku w pomalowane. Alex nazywa to konwergencją. To, czy stworzy ona przewagę, czy zamknie przestrzeń, zależy od tego, co ci zawodnicy zrobią.

• Zrób miejsce przy końcowej linii. Dunker może przesunąć się niżej wzdłuż końcowej linii, tworząc dystans od wejścia z piłką i rolla, a jednocześnie pozostać dostępnym do podania.
• Zablokuj środkowego obrońcę. Roller lub dunker może użyć legalnej zasłony albo odcięcia, żeby środkowy obrońca nie mógł swobodnie pomagać. Zawodnik z piłką musi wtedy rozpoznać okazję, którą to tworzy.

Tymczasowy limit liczby zawodników w pomalowanym pozwala wyodrębnić problem treningowy. Nie musi to jednak stać się stałą zasadą: zawodnicy nadal muszą się nauczyć koordynacji, gdy kilku partnerów trafia tam jednocześnie.

Neil Houghton, trener w Knox Basketball w Melbourne, opisał zestaw gier w zmniejszonym składzie do ataku na strefę, z których każda opiera się na jednej zasadzie gry. Oto cztery z nich:

Artykuł George'a Vaza o strefie w koszykówce młodzieżowej zbiera cztery kolejne pomysły z wyzwania społeczności Transforming: ograniczenie jednej części strefy (na przykład lewego rogu i lewego skrzydła strefy 2-3), dynamiczne starty i serie Mohameda ze Sri Lanki, zasadę zero sekund albo strata od Ryana z Illinois oraz gry Ryana Josephsona z Camas High School w stanie Waszyngton, które wyodrębniają konkretne przestrzenie strefy.

Transcending Basketball ma mocne stanowisko wobec stref w młodym wieku. Dodatkowi obrońcy w pomalowanym odbierają szanse na kończenie akcji pod koszem i zmuszają młodych zawodników do rzutów z obwodu, co jest trudne bez dostosowanego sprzętu.

A Constraints-Led Approach to Coaching Basketball sugeruje, by kluby rozważyły zakaz stref od U8 do U14, tam gdzie lokalne przepisy na to pozwalają, ponieważ strefa hamuje zawodników, którzy nie są jeszcze fizycznie rozwinięci. Ta obawa dotyczy także starszych zawodników. Transcending Basketball przekonuje, że zawodnicy, którzy grają w strefie przez każdą minutę każdego meczu, nie dostrajają się do afordancji, z którymi spotkają się na kolejnym poziomie.

Jeśli twoja liga dopuszcza strefy, nadal musisz grać przeciwko nim, więc utrzymuj ćwiczenie blisko optymalnego punktu wyzwania, w którym nie jest ani zbyt łatwe, ani zbyt trudne. Weź pod uwagę odległość podań, zasięg rzutu, sprzęt i poziom presji obronnej. Zmieniaj przestrzeń, liczebność albo presję, zachowując przed zawodnikami obronę na żywo, a potem wróć do pełnej gry, żeby sprawdzić, czy rozwiązania działają, gdy wszyscy są na boisku. Szukaj intencji stojącej za decyzją, a nie tylko tego, czy posiadanie kończy się koszem.

Bezpłatny Masterclass ataku na obronę strefową Alexa pokazuje w całości jego oparte na koncepcjach podejście do gry przeciwko obronom strefowym.